คอลัมน์: คิด ใหม่ ไทย เปลี่ยน: Green Logistics กับ การ พัฒนา ธุรกิจ อย่าง ยั่งยืน (ตอน จบ)
Source - สยามรัฐ (Th)

Friday, March 05, 2010  06:33
8628 XTHAI XCLUSIVE DAS V%PAPERL P%SRD

          ทัด สุดา อิ่ม สุวรรณ
          E-mail: Tudsuda.i@
          acc.msu.ac.th
         
          Green Logistics หรือ โลจิสติกส์ สี เขียว เป็น การ ดำเนิน ธุรกิจ โดย คำนึง ถึง ผล กระทบ ต่อ สภาพ แวด ล้อม ซึ่ง ณ ปัจจุบัน กำลัง เป็น กระแส ที่ ได้ รับ การ ถาม ถึง มาก ขึ้น ทุก วัน ๆ อย่าง ที่ เรา ทราบ กัน แล้ว ว่า ด้วย สภาพ การ แข่งขัน ทาง เศรษฐกิจ ที่ รุนแรง การ ดำเนิน ธุรกิจ โดย เฉพาะ การ ค้า ใน ระดับ ตลาด โลก หรือ การ ส่ง ออก เริ่ม มี ข้อ จำกัด ทาง การ ค้า ซึ่ง ทำ ให้ ธุรกิจ ที่ ไม่สามารถ ปรับตัว กับ ข้อ กำหนด ได้ ต้อง หมด โอกาส ทาง การ ค้า อย่าง น่า เสีย ดาย และ หนึ่ง ใน ข้อ จำกัด ทาง การ ค้า ที่ มัก จะ ถูก นำ มา เป็น ข้อ ต่อ รอง เสมอ คือ การ ดำเนิน ธุรกิจ ที่ ต้อง มี การ ดำเนิน การ ซึ่ง แสดง ถึง ความ รับผิดชอบ ต่อ สังคม และ สิ่งแวดล้อม ซึ่ง สิ่ง นี้ เป็น สิ่ง หนึ่ง ที่ ทุก ๆ ธุรกิจ ต้อง เรียน รู้ เพื่อให้ สามารถ อยู่ รอด ได้
          ใน กลุ่ม ประเทศ ที่ พัฒนา แล้ว ต่าง ให้ ความ สำคัญ ใน เรื่อง นี้ โดย จะ เห็น จาก การ ประชุม ใหญ่ ๆ ระดับ โลก ที่ ได้ มี มี วาระ การ ประชุม เกี่ยวกับ สิ่งแวดล้อม มา เป็น ประเด็น สำคัญ นอกจาก นโยบาย ที่ แต่ ละ ประเทศ ได้ ร่วม ประชุม หา ทาง ออก เกี่ยวกับ สิ่งแวดล้อม ร่วม กัน แล้ว กระบวน การ ดำเนิน การ ทาง ธุรกิจ ของ กลุ่ม ประเทศ ดังกล่าว ยัง มี กี่ ดำเนิน การ อย่าง จริง จัง โดย เริ่ม จาก การ ปรับปรุง ภายใน องค์กร ตน เอง และ พยายาม เปลี่ยนแปลง ซัพพลายเออร์ หรือ คู่ ค้า ของ ตน เอง ให้ ปรับ เปลี่ยน การ ดำเนิน ธุรกิจ มา สู่ การ ดำเนิน งาน แบบ Green logistics มาก ขึ้น
          ภาพ ของ Green logistics ที่ สามารถ แสดง ได้ ชัดเจน จะ เริ่มต้น จาก การ ศึกษา กิจกรรม ทาง ด้าน โลจิสติกส์ ของ ธุรกิจ อัน ประกอบ ไป ด้วย การ ขนส่ง การ จัดการ คลัง สินค้า สินค้า คง คลัง การ จัด ซื้อ จัด หา วัตถุ ดิบ รวม ถึง การ จัดการ ด้าน เทคโนโลยี สารสนเทศ ซึ่ง กิจกรรม ต่าง ๆ เหล่า นี้ เป็น กิจกรรม หลัก ทาง ด้าน โลจิสติกส์  (Logistics) และ หลักการ สำคัญ ของ Green logistics คือ การ ปรับ เปลี่ยน กิจกรรม ดังกล่าว จาก การ คำนึง ถึง การ บริหาร จัดการ ให้ ธุรกิจ มี ต้นทุน ใน การ ดำเนิน งาน ที่ ต่ำ อย่าง มี ประสิทธิภาพ และ ประสิทธิผล แล้ว สิ่ง ที่ เพิ่ม เข้า มา คือ กิจกรรม ต่าง ๆเหล่า นั้น ต้อง เป็น มิตร กับ สังคม และ สิ่งแวดล้อม ตัว อย่างเช่น  กระบวน การ จัด ซื้อ ซึ่ง ถือ ว่า เป็น กิจกรรม อันดับ ต้น ๆ ใน กระบวน การ ทาง ด้าน โลจิสติกส์  จาก เดิม หัวใจ ของ การ จัด ซื้อ คือ การ ได้ มา ซึ่ง สินค้า และ บริการ ที่ มี ราคา ต่ำ ที่ สุด ใน คุณภาพ ที่ พึง พอใจ แต่ เมื่อ มี การ นำ Green logistics มา ปรับ ใช้ ทำ ให้ มี การ ปรับปรุง ใน กระบวน การ จัด ซื้อ เพิ่ม ขึ้น มา ด้วย เช่น การ นำ เทคโนโลยี เข้า มา อำนวย ความ สะดวก ใน กระบวน การ จัด ซื้อ ลด ปริมาณ การ ใช้ กระดาษ (Paperless) สรร หา แหล่ง จัด ซื้อ ที่ มี คุณภาพ มาก ที่ สุด ลด ความ ผิดพลาด จาก กระบวน การ ดำเนิน การ เพิ่ม ความ สะดวก รวดเร็ว หรือ ที่ บาง คน รู้ จัก กัน ใน ชื่อ e-procurement ซึ่ง ถือ เป็น กิจกรรม หนึ่ง ที่ สนับสนุน ใน กระบวน การ Green logistics ถัด มา ใน ด้าน การ ขนส่ง เริ่มต้น ด้วย การ เลือก ใช้ โหม ด การ ขนส่ง ที่ ถูกต้อง และ เหมาะสม กับ สินค้า และ ความ ต้องการ ของ ลูกค้า ลด การ ขนส่ง
          เที่ยว เปล่า ซึ่ง เป็น การ ลด การ สิ้น เปลือง พลังงาน อย่าง เปล่า ประโยชน์ รวม ถึง การ เปลี่ยน รูป แบบ เชื้อเพลิง จาก น้ำมัน มา ใช้ เชื้อเพลิง ที่ ไม่ สร้าง มล ภาวะ ทาง อากาศ เช่น  ก๊าซ NGV หรือ แม้กระทั่ง การ สร้าง จิต สำนึก ให้ ผู้ ทำ การ ขับ ขี่ ให้ มี การ ขับ ขี่ ที่ ถูกต้อง ตรวจ เช็ก เครื่อง ยนต์ อยู่ เสมอ เพื่อ ลด มล ภาวะ ที่ เกิด ขึ้น จาก การ ขับ ขี่ ขับ ขี่ ด้วย ความ เร็ว ที่ ลด การ เผา ผลาญ พลังงาน โดย ใช่ เหตุ นอกจาก การ ขนส่ง ซึ่ง เป็น ตัว หนึ่ง ใน กิจกรรม ด้าน โลจิสติกส์ ที่ มี ต้นทุน สูง ที่ สุด แล้ว ใน ด้าน บรรจุ ภัณฑ์ ซึ่ง เป็น กระบวน การ หนึ่ง ที่ มี ความ สำคัญ ไม่ แพ้ กัน อัน เนื่องมาจาก ผลิตภัณฑ์ ต่าง ๆ จำเป็น ต้อง มี บรรจุ ภัณฑ์ ห่อ หุ้ม ทั้ง ประโยชน์ เพื่อ ปกป้อง สินค้า และ ประโยชน์ ใน เชิง พาณิชย์ ด้าน การ เพิ่ม มูลค่า ของ สินค้า ซึ่ง ใน แต่ ละ วัน บรรจุ ภัณฑ์ ที่ แต่ ละ องค์กร ต้อง ใช้ มี จำนวน มหาศาล ดังนั้น จึง ปฏิเสธ ไม่ได้ ว่า บรรจุ ภัณฑ์ เหล่า นี้ มี ผล กระทบ ต่อ สิ่งแวดล้อม หาก บรรจุ ภัณฑ์ ที่ ว่า นี้ ไม่สามารถ ย่อย สลาย ได้ ซึ่ง ณ ปัจจุบัน สินค้า หลาย ยี่ห้อ ได้ มี การ ออกแบบ บรรจุ ภัณฑ์ ให้ สามารถ นำ กลับ มา ใช้ ซ้ำ ได้ อีก เพื่อ ลด ปริมาณ ขยะ และ ลด การ สิ้น เปลือง วัตถุ ดิบ ใน การ ผลิต ขึ้น มา ใหม่ และ ใน บาง สินค้า ยัง มี การ ปรับ ขนาด บรรจุ ภัณฑ์ ให้ มี ขนาด เล็ก ลง แต่ ปริมาณ สินค้า เท่า เดิม เพื่อ ลด การ สิ้น เปลือง โดย ใช่ เหตุ ของ ขนาด บรรจุ ภัณฑ์ ที่ ใหญ่ เกิน ความ จำเป็น รวม ถึง บาง สินค้า มี การ ปรับ ความ เข้ม ข้น ของ ผลิตภัณฑ์ เพื่อให้ ขนาด บรรจุ เล็ก ลง แต่ คุณภาพ เท่า เดิม อีกด้วย และ อีก หนึ่ง กิจกรรม ที่ มอง ข้าม ไม่ได้ คือ การ บำบัด ของ เสีย ที่ เกิด จาก กระบวน การ ผลิต ไม่ ว่า จะ เป็น ของ เสีย ที่ ก่อ ให้ เกิด มลพิษ ทาง น้ำ ซึ่ง มี ข้อ กำหนด ให้ มี การ บำบัด สภาพ ของ น้ำ ก่อน ปล่อย ลง สู่ แหล่ง น้ำ ธรรมชาติ มลพิษ ทาง อากาศ ซึ่ง มี เกณฑ์ ใน การ กำหนด การ ควบคุม ของ เสียง ไม่ ให้ ดัง เกิน มาตรฐาน ที่ กำหนด มลพิษ ทาง อากาศ ใน การ ควบคุม ก๊าซ ต่าง ๆ ที่ ทำลาย ชั้น บรรยากาศ เช่น  Carbon Dioxide (CO2) นั่น เป็นเพียง ตัว อย่าง บางส่วน ที่ ได้ อธิบาย ถึง Green Logistics
          การ นำ มา ปรับ ใช้ ใน ธุรกิจ ซึ่ง ใน ประเทศไทย เอง ผู้ เขียน ได้ มี โอกาส รับ ชม รายการ รายการ หนึ่ง ทาง เคเบิล ทีวี ซึ่ง เป็น รายการ ที่ เกี่ยวข้อง กับ การ ดำเนิน ธุรกิจ ที่ แสดง ถึง ความ รับผิดชอบ ต่อ สิ่งแวดล้อม และ สังคม อย่างไรก็ตาม ผู้ เขียน ต้อง ขอ อภัย มา ณ ที่ นี้ ที่ ไม่สามารถ จำ ชื่อ รายการ ได้ เนื่องจาก มี เวลา ว่าง ใน การ รับ ชม รายการ ไม่ได้ ต่อเนื่อง นัก มี โอกาส ว่าง เปิด ผ่าน จึง จะได้ ดู หาก จำ ชื่อ รายการ ได้ เมื่อ ไห ร่ จะได้ นำ มา บอก กล่าว ให้ ผู้ อ่าน ได้ ทำ การ รับ ชม ซึ่ง รายการ โดย ปกติ ของ ช่อง ดังกล่าว จะ นำ เสนอ รูป แบบ การ ดำเนิน ธุรกิจ ใน ด้าน ต่าง ๆ ที่ น่า สนใจ อยู่ เสมอ และ ใน วันที่ มี โอกาส รับ ชม เป็น วันที่ ทาง รายการ นำ เสนอ การ ทำ ธุรกิจ เกษตร เกี่ยวกับ สุกร ของ บริษัท ยักษ์ ใหญ่ ด้าน ธุรกิจ การ เกษตร แห่ง หนึ่ง ซึ่ง ทาง รายการ นำ เสนอ การ เลี้ยง สุกร ตั้งแต่ กระบวน การ เริ่ม ทำ การ เพาะ เลี้ยง ลูก สุกร การ เลี้ยง ดู จนถึง กระทั่ง การ บริหาร จัดการ สภาพ แวด ล้อม ใน การ เลี้ยง ที่ ครบ วงจร มี การ นำ มูล สุกร มา ใช้ ใน การ ผลิต พลังงาน เพื่อ ใช้ ภายใน ฟาร์ม รวม ไป ถึง ชุม ชน รอบ ข้าง ซึ่ง สามารถ ลด ปริมาณ การ พึ่ง พา พลังงาน ไฟฟ้า จาก ภาย นอก ได้ พอ สมควร รวม ถึง การ ที่ ฟาร์ม มี นโยบาย การ ดูแล ประชาชน ที่ อาศัย อยู่ โดย รอบ โดย การ สร้าง อาชีพ สร้าง รายได้ อยู่ อย่าง เกื้อ กู ล กัน เน้น การ ได้ รับ ผลประโยชน์ ร่วม กัน ใน ระยะ ยาว
          หาก ทุก ๆ ธุรกิจ สามารถ ทำ ได้ อย่าง นี้ เชื่อ ว่า ความ ยั่งยืน เกิด ขึ้น อย่าง แน่นอน อยู่ อย่าง พอ เพียง และ พึ่ง พา ธุรกิจ อยู่ รอด ประชาชน อยู่ ดี มี สุข สิ่งแวดล้อม ได้ รับ การ ดูแล รักษา เป็น การ เติบโต ที่ สมดุล โลก ณ ปัจจุบัน ต้องการ การ รักษา สมดุล ถึง เวลา ที่ ทุก คน ต้อง หัน กลับ มา ดูแล ซึ่ง กัน และ กัน เลิก เอา เปรียบ คน ด้วย กันเอง เลิก เอา เปรียบ ธรรมชาติ--จบ--

          ที่ มา: หนังสือพิมพ์ สยามรัฐ